Warsaw's landscapes of power

Annals of Warsaw University of Life Sciences - SGGW
Horticulture and Landscape Architecture No 33, 2012: 133-140
(Ann. Warsaw Univ. Life Sci. - SGGW, Horticult. Landsc. Architect. 33, 2012)

Warsaw's landscapes of power

ANNA RÓŻAŃSKA, MAŁGORZATA KACZYŃSKA
Department of Landscape Art, Faculty of Horticulture and Landscape Architecture, Warsaw University of Life Sciences - SGGW

Abstract: The contemporary Warsaw landscape has been shaped over the many centuries of the city's existence. Its physiognomy has been influenced by the natural conditions of the site where it was located and by human activity. So it is that both natural and cultural factors have sculpted Warsaw's landscapes of power. Of the natural factors, the most important have been the Vistula River and the Warsaw escarpment. It was in relation to this pair of natural elements that the city's territorial development proceeded. Warsaw was established on the edge of the Vistula valley escarpment near a convenient river crossing. The course of the escarpment ran almost parallel to the Vistula riverbed, which feature determined the city's spatial development. Thus Warsaw grew along the line of the escarpment in parallel to the river. This landscape resulted in a landscape of power and the escarpment was the major feature in forging its identity. The most prestigious secular and religious buildings, along with their garden complexes, were located on the top of the escarpment. Some of them had a great influence on the city's composition and represented the beginning of a new direction in Warsaw's urban development: they imparted a new power to the landscape that stimulated the city's growth. It was possible from the top of the escarpment to admire the river and its far bank, which has retained its natural character until today. Later the city developed according to the road system, whose form was related to the primary natural conditions such as the presence of the river and the shape of the terrain. This regularity can be seen on numerous maps from different periods of the city's history. The last two centuries have seen intense transformations in Warsaw, which have also prompted changes in the cityscape and especially in the relationship between natural and cultural factors. The aim of this paper is to identify landscapes of power within the Warsaw cityscape: those possessing physical power resulted from the natural conditions of the place and those with psychological power from factors such as location and history. The paper also analyses how these powers are made manifest in the cityscape of today and attempts to answer two questions: Are the landscapes of power now perceived as such? Do they influence urban development?

Key words: Warsaw landscape, landscape identity, cityscape, landscape of power

Streszczenie: Krajobrazy mocy Warszawy. Współczesny krajobraz Warszawy kształtował się przez kilka wieków istnienia miasta. Na jego fizjonomiczny kształt miały wpływ warunki przyrodnicze miejsca, gdzie ulokowano miasto oraz działalność człowieka. Dwa czynniki: przyrodniczy i kulturowy określały „krajobrazy mocy Warszawy". Dla krajobrazu Warszawy z czynników przyrodniczych najistotniejszymi były rzeka Wisła i Skarpa Warszawska. W oparciu o te dwa elementy przyrodnicze następował terytorialny rozwój miasta. Warszawę założono na koronie skarpy, w sąsiedztwie dogodnej przeprawy przez rzekę. Przebieg linii Skarpy Warszawskiej był niemal równoległy do koryta rzeki Wisły, co w sposób zasadniczy determinowało rozwój przestrzenny miasta. Warszawa rozwijała się wzdłuż linii skarpy, równolegle do rzeki. Na jej koronie lokalizowano prestiżowe budowle świeckie 1 kościelne w otoczeniu założeń ogrodowych, niektóre o znaczeniu miastotwórczym. Stąd można było podziwiać rzekę i przeciwległy jej brzeg pozostający do dzisiaj układem naturali-stycznej roślinności. Przestrzenny rozwój miasta następował według formującej się siatki ulic, a ta z kolei powstawała w odniesieniu do warunków przyrodniczych (skarpy i Wisły). Potwierdzają to, między innymi, liczne mapy miasta sporządzane w rożnych okresach jego rozwoju. Ostatnie dwa stulecia to okres intensywnych przekształceń Warszawy, które spowodowały także zmiany w krajobrazie miasta, a zwłaszcza relacji czynnika przyrodniczego i kulturowego. Celem niniejszego artykułu jest wskazanie w obrębie Warszawy „krajobrazów mocy", tych posiadających fizyczną moc wynikającą z warunków przyrodniczych miejsca oraz tych z mocą psychologiczną związaną z ich lokalizacją, historią itp. Artykuł analizuje też, w jaki sposób te siły przejawiają się w dzisiejszym krajobrazie miasta oraz czy „warszawskie krajobrazy mocy" również i dziś są w taki sposób postrzegane i czy mają wpływ na rozwój urbanistyczny miasta.

Please use the following format to cite the selected article:
Różańska A., Kaczyńska M. Warsaw’s landscapes of power. Ann. Warsaw Univ. Life Sci. - SGGW, Horticult. Landsc. Architect. 33, 2012: 133-140

: